Social Icons

Tuesday, February 24, 2015Print Friendly Version of this pagePrint Get a PDF version of this webpagePDF

ពលរដ្ឋ​ប្រមាណ​២០០​គ្រួសារ​នៅ​ពោធិ៍សាត់​បារម្ភ​បាត់​បង់​លំនៅឋាន​ដោយ​គម្រោង​អភិវឌ្ឍន៍

ប្រជាពលរដ្ឋ​ប្រមាណ ២០០​គ្រួសារ​ដែល​សង់​ផ្ទះ និង​ខ្ទម​រស់នៅ​ក្នុង​ព្រៃ​ក្បែរ​ល្អាង​បុរាណ​ធម្មជាតិ​រំលេច ឋិត​នៅ​ឃុំ​ក្រពើពីរ ស្រុក​វាលវែង ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ ព្រួយ​បារម្ភ​ពី​សុវត្ថិភាព​នៃ​ការ​តាំង​ទីលំនៅ​របស់​ខ្លួន ខណៈ​អាជ្ញាធរ និង​មន្ត្រី​ជំនាញ​ទប់ស្កាត់​សកម្មភាព​ទន្ទ្រាន​ដី​ព្រៃ​បន្ថែម ដែល​នាំ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ល្អាង ហើយ​គ្រោង​អភិវឌ្ឍ​តំបន់​នោះ​ទៅ​ជា​តំបន់​ទេសចរណ៍។

មុន​នឹង​ធ្វើ​ដំណើរ​ដល់​លំនៅឋាន​របស់​អ្នក​ភូមិ ឬ​ល្អាង​បុរាណ​ធម្មជាតិ​រំលេច នេះ គេ​ត្រូវ​ធ្វើ​ដំណើរ​កាត់​តាម​ផ្លូវ​ក្រាល​កៅស៊ូ និង​ក្រួស​ក្រហម​ជាង ៦០​គីឡូម៉ែត្រ​ពី​ទី​រួម​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ មក​ដល់​ចំណុច​ភូមិ​អូរដីកា នៃ​ឃុំ​ក្រពើពីរ ទើប​បន្ត​ដំណើរ​ចូល​ព្រៃ​កាត់​តាម​ជ្រលង​អូរ និង​ឡើង​ភ្នំ​ជិត ៨​គីឡូម៉ែត្រ​ទៀត។

ឋិត​នៅ​កណ្ដាល​ព្រៃ​ដែល​មិន​នឹក​ស្មាន​ថា​មាន​មនុស្ស​រស់នៅ​ច្រើន ដោយសារ​គ្មាន​ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ​ផ្លូវ​ថ្នល់ មន្ទីរពេទ្យ និង​សាលា​រៀន ជាដើម បែរ​ជា​មាន​ផ្ទះ និង​ខ្ទម​សង់​រកេតរកូត​ជាច្រើន​ខ្នង ដែល​ពេល​ខ្លះ​មាន​ពលរដ្ឋ​ប្រមូល​ផ្ដុំ​គ្នា ដើម្បី​ពិភាក្សា​បញ្ហា​ប្រឈម​នានា​នៅ​ក្នុង​មូលដ្ឋាន។

ក្បាល​ទទូរ​ក្រមា​ទើប​ត្រឡប់​ពី​ចម្ការ មក​អង្គុយ​ត្របោម​ក្បាល​ជង្គង់​ជជែក​ជាមួយ​អ្នក​ភូមិ​ជាង ៥០​នាក់ នៅ​ក្រោម​ផ្ទះ​ប្រក់​ស័ង្កសី​បាំង​ជញ្ជាំង​ក្ដារ​មិន​ទាន់​ហើយ​មួយ​ខ្នង គឺ​អ្នកស្រី ពៅ រ៉ន មាន​ប្រសាសន៍​ថា ពលរដ្ឋ​ភាគ​ច្រើន​បាន​ចូល​កាប់​រាន​ព្រៃ និង​តាំង​ទីលំនៅ​ក្បែរ​ល្អាង​រំលេច ក្នុង​ចន្លោះ​ឆ្នាំ​២០០៧ ដល់​ឆ្នាំ​២០១៣ តាម​រយៈ​ការ​ទិញ​ដូរ​គ្មាន​លិខិត​ស្នាម​ពី​ឆ្មាំ​យាម​ល្អាង គឺ​អ្នកស្រី ទូច សាយ និង​ប្ដី។ អ្នកស្រី​បន្ត​ថា រូប​គាត់ និង​កូន​ចៅ​ចំនួន​បី​គ្រួ​សារ បាន​ចំណាយ​ប្រាក់ ២​ពាន់​ដុល្លារ ដើម្បី​ទិញ​ដី​ចម្ការ​ទំហំ​ទទឹង ២០០​ម៉ែត្រ បណ្ដោយ ១​ពាន់​ម៉ែត្រ ឋិត​នៅ​ខាង​លិច​ល្អាង​ចម្ងាយ ៥០០​ម៉ែត្រ៖ «គាត់ (អ្នកស្រី ទូច សាយ) វាស់វែង​លក់​ឲ្យ​ខ្ញុំ​បាន​ដាំ​ដំណាំ​ខ្នុរ​ខ្ពស់​អស់​ហើយ។ ខ្ញុំ​ខំ​កាប់​ខំ​ឆ្ការ ខ្ញុំ​អត់​ចេញ​ពី​ត្រង់​ហ្នឹង​ទេ បើ​ចេញ​មិន​ដឹង​ជា​ទៅ​នៅ​ឯណា​ទេ?»។

ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​ភាគ​ច្រើន​មក​ពី​ខេត្ត​បាត់ដំបង ខេត្ត​ប៉ៃលិន និង​ខេត្ត​តាកែវ បាន​សម្រុក​ចូល​កាប់​រុក​រាន និង​ដុត​បំផ្លាញ​ព្រៃ​ឈើ​ស្រោង និង​ពាក់​កណ្ដាល​ស្រោង​ស្ទើរ​រង្គាល​នៅ​ចំណុច​មួយ​ចំនួន​ក្បែរ​ល្អាង​រំលេច ឋិត​នៅ​ឃុំ​ក្រពើពីរ ស្រុក​វាលវែង។ ក្រុម​ពលរដ្ឋ បាន​ចូល​តាំង​ទីលំនៅ​នៅ​តំបន់​នោះ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង និង​ខ្លះ​អះអាង​ថា មាន​មេ​ខ្យល់​អូស​ទាញ​ចំនួន​បី​ក្រុម​ផ្សេង​ទៀត​ក្រៅ​ពី អ្នកស្រី ទូច សាយ។

ទាក់ទង​បញ្ហា​នេះ សមត្ថកិច្ច​ប៉ូលិស​បាន​ចាប់​តំណាង​ពលរដ្ឋ​ម្នាក់​ឈ្មោះ ជួប ឃន បញ្ជូន​ទៅ​តុលាការ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៤ ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០១៥ ដោយ​ចោទ​ពី​បទ​កាប់​រុក​រាន​ដី​ព្រៃ។ តុលាការ​បាន​សម្រេច​ឃុំ​ខ្លួន​ភ្លាមៗ ដើម្បី​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ករណី​នេះ។ កាល​នោះ អ្នក​ភូមិ​រស់នៅ​ចំណុច​រំលេច បាន​ប្រតិកម្ម និង​តវ៉ា​សុំ​ឲ្យ​ដោះ​លែង​ដោយ​សំអាង​ថា តំណាង​របស់​ខ្លួន​គ្មាន​ទោស​កំហុស​ដូច​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ទេ។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ អ្នក​មើល​ការ​ខុស​ត្រូវ​ល្អាង​រំលេច គឺ​អ្នកស្រី ទូច សាយ និង​មន្ត្រី​មាន​សមត្ថកិច្ច​ប្រចាំ​ការ​នៅ​តំបន់​នោះ​មួយ​ចំនួន​ទេ ដែល​ជាប់​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​សកម្មភាព​បំផ្លាញ​ព្រៃ​ឈើ​នៅ​ក្បែរ​ល្អាង​នេះ។

វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី បាន​ព្យាយាម​ទាក់ទង អ្នកស្រី ទូច សាយ ដើម្បី​ឆ្លើយ​តប​នឹង​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​របស់​ក្រុម​ពលរដ្ឋ​នេះ​ដោយ​ផ្ទាល់ និង​តាម​ទូរស័ព្ទ ប៉ុន្តែ​មិន​អាច​ទាក់ទង​បាន​រហូត​មក​ដល់​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ខែ​កុម្ភៈ។

យ៉ាង​ណា ប្រធាន​មន្ទីរ​វប្បធម៌ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ លោក ឡាច ផេងលី បញ្ជាក់​ថា អ្នកស្រី ទូច សាយ ត្រូវ​បាន​អតីត​ប្រធាន​មន្ទីរ​វប្បធម៌ ធ្វើ​លិខិត​ស្នើសុំ​ទៅ​ថ្នាក់​លើ ដើម្បី​ឲ្យ​គាត់​បាន​ធ្វើ​ជា​ឆ្មាំ​យាម​ល្អាង​នៅ​អំឡុង​ឆ្នាំ​២០១២ គឺ​បន្ទាប់​ពី​គាត់​ចូល​ទៅ​រស់នៅ​មុន​គេ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០០៣ ហើយ​បាន​នាំ​ពលរដ្ឋ​ចំនួន ៥៦​គ្រួសារ​ទៀត​ទៅ​កាប់​រាន​ព្រៃ និង​តាំង​ទីលំនៅ​នៅ​តំបន់​នោះ​ដែរ៖ «ពី​មុន​គាត់ (អ្នកស្រី ទូច សាយ) ទៅ​ដល់​កាប់​រាន​ធ្វើ​ចម្ការ ហើយ​ល្អាង​នេះ​ក៏​ដឹង​ដោយសារ​គាត់​ដែរ មាន​តាបស​នៅ​កន្លែង​ហ្នឹង គាត់​មាន​អបិយ​ជំនឿ​គាត់​ឈប់​កាប់​ព្រៃ​ទៅ»។

លោក​បន្ថែម​ថា នៅ​ចំពោះ​មុខ មន្ទីរ​បាន​អភិរក្ស​តួ​ល្អាង និង​ផ្ទៃ​ដី​ព្រៃ​ជុំវិញ​ល្អាង​ទំហំ ១០០​ហិកតារ តែ​វិធានការ​ការពារ​ព្រៃ​ឈើ​ក្រៅ​ពី​នេះ គឺ​ជា​ដែន​សមត្ថកិច្ច​របស់​រដ្ឋបាល​ព្រៃ​ឈើ ឬ​ខាង​មន្ទីរ​បរិស្ថាន។ ចំណែក​វិធានការ​រៀបចំ​ពលរដ្ឋ​រស់នៅ​ក្បែរ​ល្អាង ឬ​បញ្ចៀស​ផល​ប៉ះពាល់​ផ្សេងៗ ប្រសិន​បើ​អភិវឌ្ឍ​តំបន់​នោះ​ទៅ​ជា​តំបន់​ទេសចរណ៍ គឺ​អាស្រ័យ​លើ​អាជ្ញាធរ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​មាន​វិធានការ​ដោះស្រាយ។

ចំពោះ​បញ្ហា​នេះ មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ​សាលា​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ លោក កើត ឆែ ធ្លាប់​ប្រាប់​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី ថា ក្នុង​ពេល​ឆាប់ៗ​ខាង​មុខ អាជ្ញាធរ​មាន​វិធានការ​គ្រប់គ្រង និង​ចុះ​ស្រង់​ស្ថិតិ​ពិត​ប្រាកដ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​រស់នៅ​តំបន់​ក្បែរ​ល្អាង​រំលេច នោះ។ នៅ​ចំពោះ​មុខ អាជ្ញាធរ​បាន​ទប់ស្កាត់​ដាច់​ខាត​ចំពោះ​ការ​កាប់​រុក​រាន​ដី​ព្រៃ​បន្ថែម ដោយ​រក្សា​ការ​រស់នៅ និង​ផ្ទៃ​ដី​កាប់​រាន​បាន​ទំហំ​ប៉ុណ្ណា គឺ​ផ្អាក​នៅ​ត្រឹម​នោះ​សិន។

ក្រុម​ពលរដ្ឋ​ដែល​ចូល​ទៅ​រស់នៅ​ក្បែរ​ល្អាង​រំលេច ឋិត​នៅ​ឃុំ​ក្រពើពីរ ស្រុក​វាលវែង កាន់​តែ​ខ្វល់​ចិត្ត ដោយ​ខ្លាច​បាត់​បង់​ទីលំនៅ និង​ដីធ្លី​ដែល​ខ្លួន​ទិញ ឬ​ខំ​កាប់​ឆ្ការ​បាន​នា​ពេល​កន្លង​មក បន្ទាប់​ពី​ប៉ូលិស​ចាប់​តំណាង​ម្នាក់​ដាក់​ពន្ធនាគារ ហើយ​ទទួល​ព័ត៌មាន​ថា អាជ្ញាធរ​មាន​សមត្ថកិច្ច​នឹង​អភិរក្ស​ផ្ទៃ​ដី​ព្រៃ​ជុំវិញ​ល្អាង​រំលេច ទំហំ ៣​ពាន់​ម៉ែត្រ​ការ៉េ ហើយ​ដក​ហូត​ដី​ពី​ពលរដ្ឋ​ណា​ដែល​ឋិត​ក្នុង​ដែន​អភិរក្ស​នេះ។

អ្នកស្រី សុទ្ធ ធួក មាន​វ័យ​ជាង ៥០​ឆ្នាំ ជា​ប្រជាពលរដ្ឋ​ម្នាក់​មក​ពី​ខេត្ត​បាត់ដំបង កំពុង​ឈរ​ផ្អែក​ជញ្ជាំង​ផ្ទះ​ក្នុង​ទឹក​មុខ​ក្រៀមក្រំ​ទំនង​ជា​បារម្ភ​ពី​សុវត្ថិភាព​ដីធ្លី និង​ការ​រស់នៅ​ក្បែរ​ល្អាង​ដូច​អ្នក​ភូមិ​ដទៃ​ទៀត​ដែរ។ គាត់​មាន​ប្រសាសន៍​ថា រូប​គាត់ និង​អ្នក​ភូមិ​ជាច្រើន​ទៀត សុទ្ធតែ​ខ្វះ​ខាត​ដីធ្លី​រស់នៅ ហើយ​ចង់​ឃើញ​ការ​អភិវឌ្ឍ​នៅ​នឹង​កន្លែង ដោយ​មិន​ចាំបាច់​ធ្វើ​បាប​ពលរដ្ឋ ឬ​ដក​ហូត​ដី​នោះ​ទេ៖ «ប្រជាពលរដ្ឋ​រស់នៅ​ត្រង់​នេះ​ខំ​កាប់​ខំ​រាន​បាន​បន្តិចបន្តួច​ប្រកប​អាជីវកម្ម គាត់ (អាជ្ញាធរ) ដេញ​ទៅ ហើយ​ដល់​ពេល​ទៅ​រកេតរកាក​បាន​អី​ទៀត អ៊ីចឹង​វា​កើត​ទុក្ខ​ម្នាក់ៗ»។

មន្ត្រី​របស់​សមាគម​អាដហុក (Adhoc) និង​លីកាដូ (Licadho) ប្រចាំ​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ បាន​សហការ​គ្នា​ចុះ​អង្កេត​ករណី​នេះ ហើយ​រក​ឃើញ​ថា ផ្ទៃ​ដី​ព្រៃ​នៅ​ចំណុច​ចម្ការ​ចេក ស្រែ​ក្ដី និង​ចំណុច​រំលេច ឋិត​នៅ​ឃុំ​ក្រពើពីរ ស្រុក​វាលវែង រង​ការ​កាប់​បំផ្លាញ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដោយ​ប្រជាពលរដ្ឋ។ មន្ត្រី​សិទ្ធិ​មនុស្ស​មិន​គាំទ្រ​ចំពោះ​សកម្មភាព​នេះ​ឡើយ ហើយ​យល់​ថា អាច​មាន​អ្នក​មាន​លុយ ឬ​អំណាច​នៅ​ពី​ខាង​ក្រោយ​ខ្នង។

លោក ភួង សុធា ជា​មន្ត្រី​សម្រប​សម្រួល​សមាគម​អាដហុក ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ ថ្លែង​ថា អាជ្ញាធរ​មាន​សមត្ថកិច្ច​អសមត្ថភាព​ទប់ស្កាត់​សកម្មភាព​កាប់​បំផ្លាញ​ព្រៃ​ឈើ និង​ការ​ចូល​រស់នៅ​អនាធិបតេយ្យ​របស់​ពលរដ្ឋ​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ ដែល​មិន​មែន​ជា​ភូមិម្ករ​ចាស់​របស់​ពួក​គេ​ធ្លាប់​រស់នៅ​ផង​នោះ។ ប៉ុន្តែ​លោក​ថា បើ​មាន​ការ​អភិវឌ្ឍ​តំបន់​រំលេច នេះ​ទៅ​ជា​តំបន់​ទេសចរណ៍ អាជ្ញាធរ​ត្រូវ​គិតគូរ​រឿង​ពលរដ្ឋ​ជា​មុន៖ «វា​ជា​រូបភាព​ដ៏​សែន​អាក្រក់ ប្រសិន​អាជ្ញាធរ​ជា​អ្នក​បើក​ដៃ​ឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ចូល​ទៅ​កាប់​ព្រៃ ហើយ​យក​រូបភាព​ប្រជាពលរដ្ឋ​ថា​ពលរដ្ឋ​កាប់​ព្រៃ​ខុស​ច្បាប់ ហើយ​បណ្ដេញ​ពួក​គាត់​ចេញ ដើម្បី​យក​ដី​ចែក​នោះ»។

ល្អាង​បុរាណ​ធម្មជាតិ​រំលេច គឺ​ជា​ទីតាំង​វប្បធម៌​ធម្មជាតិ​វ័យ​ចំណាស់​មួយ។ មន្ត្រី​វប្បធម៌​បាន​សន្និដ្ឋាន​បឋម បន្ទាប់​ពី​ចុះ​សិក្សា​ចំនួន​បី​លើក​ថា ល្អាង​នេះ គឺ​ជា​ទីតាំង​រស់នៅ​របស់​អម្បូរ​មនុស្ស​នា​សម័យ​បុរាណ គឺ​មុន​ពេល​ដែល​មនុស្ស​មាន​ផ្ទះ​សម្បែង​រស់នៅ​ពិត​ប្រាកដ។ តំបន់​រំលេច មាន​ល្អាង​សំខាន់ៗ​ចំនួន​១០ ហើយ​ល្អាង​ទាំង​នោះ​ចូល​ទៅ​ត្រជាក់ មាន​ស្នាម​គូស​វាស និង​រូប​មនុស្ស​នៅ​លើ​ផ្ទាំង​ថ្ម។

យ៉ាង​ណា ប្រធាន​មន្ទីរ​ទេសចរណ៍​ខេត្ត​ពោធិ៍សាត់ លោក សំ ឃីម ថ្លែង​បញ្ជាក់​ថា គម្រោង​អភិវឌ្ឍន៍​តំបន់​រំលេច ទៅ​ជា​តំបន់​ទេសចរណ៍​នោះ គឺ​មិន​ទាន់​មាន​ភាព​ច្បាស់​លាស់​នៅ​ឡើយ។ លោក​ថា នៅ​ស្រុក​វាលវែង មាន​តំបន់​ទេសចរណ៍​ច្រើន​កំពុង​សិក្សា ហើយ​អាច​មាន​សក្ដានុពល​សម្រាប់​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ជាតិ និង​អន្តជាតិ។ ចំពោះ​តំបន់​រំលេច វិញ បើ​អភិវឌ្ឍ​ទៅ​អាច​ទាក់ទាញ​តែ​ភ្ញៀវ​បរទេស​ប៉ុណ្ណោះ៕
ប្រភពដើមៈ RFA
អានបន្ថែម »

Tuesday, December 30, 2014Print Friendly Version of this pagePrint Get a PDF version of this webpagePDF

កូនក្រមុំ​សុំ​ពន្យារពេល​រៀបការ​ដោយសារ​ម្តាយ​ត្រូវ​គេ​ចាប់​ដាក់គុក​ទាំង​«អយុត្តិធម៌»

ក្មេង​ម្នាក់ កំពុង​មើល​រូប​ថត​លោក​យាយ ង៉ែត ឃុន ដែល​ត្រូវ​បាន​សកម្ម​ជន​កាន់​ដង្ហែ​ទាម​ទារ​ឲ្យ​ដោះ​លែង​ក្នុង​ទិវា​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ ១០ ធ្នូ​។ រូប​ថត ហេង ជីវ័ន

ក្មេង​ម្នាក់ កំពុង​មើល​រូប​ថត​លោក​យាយ​ង៉ែត ឃុន ដែល​ត្រូវ​បាន​សកម្ម​ជន​កាន់​ដង្ហែ​ទាម​ទារ​ឲ្យ​ដោះ​លែង​ក្នុង​ទិវា​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ ១០ ធ្នូ​។ ហេង ជីវ័ន

បើ​ពុំ​មាន​អ្វី​ផ្លាស់ប្តូរ នៅ​ថ្ងៃ​សៅរ៍​ទី​២៧ ខែ​ធ្នូ​នេះ គឺជា​ថ្ងៃ​ចូល​រោងការ​របស់​កញ្ញា អេង សុខា ជាមួយ​គូដណ្តឹង​ជនជាតិ​ថៃ​បាត់​ទៅ​ហើយ ប៉ុន្តែ​ពេលវេលា មាន​ការ​ផ្លាស់ប្តូរ គ្មាន​អ្នក​ណា​ម្នាក់​អាច​ស្មាន​ដឹង​ជា​មុន​ឡើយ​។ ថ្ងៃ​រៀប​មង្គលការ​របស់​សុខា ដែល​បាន​ព្រមព្រៀង​គ្នា​កំណត់​យក​ថ្ងៃ​ទី​២៧ ខែ​ធ្នូ​នេះ​ត្រូវ​បាន​ពន្យារពេល ដោយ​ពុំ​មាន​ពេល​កំណត់ ដោយសារ​តែ​គ្រួសារ​នាង​បាន​ជួប​គ្រោះ​ធំ​។
នៅក្នុង​បន្ទប់​ផ្ទះ​ឈើ​បាក់បែក​មួយ​ខ្នង ដែល​ស្ថិត​នៅ​ជាប់​របង​ព្រះវិហារ​ខ្មែរ​អ៊ិស្លាម ក្នុង​តំបន់​បឹងកក់​ភាគ​ខាង​ជើង កូនក្រមុំ​ម្នាក់​នេះ បាន​អង្គុយ​សម្លឹង​រូបថត​ស្ត្រី​វ័យចំណាស់​ម្នាក់ ដែល​ត្រូវ​ជា​ម្ដាយ​របស់​នាង​ពោរពេញ​ទៅ​ដោយ​ទុក្ខព្រួយ។ ប្រជាពលរដ្ឋ​នៃ​សហគមន៍​របស់​នាង បាន​និយាយ​ថា នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៧ ខែ​ធ្នូ​នេះ នាង​នឹង​ត្រូវ​ចូល​រោងការ​ជាមួយ​បុរស​ជនជាតិ​ថៃ ប៉ុន្តែ ត្រូវ​បាន​ផ្អាក​ទៅវិញ ដោយសារ​តែ​អវត្តមាន​ម្ដាយ​របស់​នាង​។
អាពាហ៍ពិពាហ៍​មាន​តែ​ម្តង​គត់​សម្រាប់​ស្ត្រី​ស្ទើរតែ​ទាំងអស់ ហើយ​មាន​សារៈសំខាន់​ណាស់​សម្រាប់​ស្ត្រី​ទូទាំង​ពិភពលោក ជាពិសេស​ស្ត្រី​ខ្មែរ​។ ប៉ុន្តែ​សម្រាប់​កញ្ញា សុខា អាយុ ២៧ ឆ្នាំ ដែល​ជា​កូនស្រី​ពៅ​របស់​អ្នកស្រី ង៉ែត ឃុន សកម្មជន​ដីធ្លី ក្នុង​សហគមន៍​បឹងកក់ បាន​សម្រេច​លើក​ពេលវេលា​ថ្ងៃ​រៀបការ​របស់​នាង​ទៅ​ពេល​ក្រោយ​ដោយ​មិន​មាន​ការ​កំណត់​កាលបរិច្ឆេទ​ច្បាស់លាស់ ខណៈ​នាង​និង​គូដណ្ដឹង និង​ក្រុម​គ្រួសារ​បាន​ដើរ​កក់​ភ្នួង​សម្អាងការ ភ្លេង​ប្រពៃណី​ខ្មែរ ម្ហូបអាហារ និង​ភេសជ្ជៈ​រួចជាស្រេច​ទៅ​ហើយ​នោះ។
ពិធី​ភ្ជាប់​ពាក្យ​របស់​កញ្ញា​ អេង សុខា ជា​មួយ​កូន​កម្លោះ​ថៃ អាប់​ហាយុទ្ធ ចាន់​ត្រា​បា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី ៦ ខែ​មិថុនា​ ឆ្នាំ​ ២០១៤។ រូប​ថត ឃុត សុភចរិយា
ពិធី​ភ្ជាប់​ពាក្យ​របស់​កញ្ញា​ អេង សុខា ជា​មួយ​កូន​កម្លោះ​ថៃ អាប់​ហាយុទ្ធ ចាន់​ត្រា​បា កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី ៦ ខែ​មិថុនា​ ឆ្នាំ​ ២០១៤។ រូប​ថត ឃុត សុភចរិយា
សុខា បាន​ថ្លែង​ថា៖ «តើ​ឲ្យ​ខ្ញុំ​រៀបការ​នៅពេល​នេះ​ម្ដេច​បាន បើ​ម្ដាយ​របស់​ខ្ញុំ កំពុង​ត្រូវ​បាន​គេ​ឃុំ​ខ្លួន​ទាំង​អយុត្តិធម៌ នៅក្នុង​ពន្ធនាគារ​ព្រៃស​បែប​នេះ​នោះ។ ខ្ញុំ​មិន​អាច​រៀបការ​ដោយ​គ្មាន​វត្តមាន​ម្ដាយ​របស់​ខ្ញុំ​បាន​ទេ។ អាពាហ៍ពិពាហ៍​របស់​ខ្ញុំ អាច​នឹង​កើតឡើង នៅ​ក្រោយ​ពេល​ដែល​ម្ដាយ​របស់​ខ្ញុំ​ត្រូវ​បាន​គេ​ផ្ដល់​យុត្តិធម៌ និង​ដោះលែង​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​ឡើង​វិញ​»។
សុខា ជា​កូនស្រីពៅ នៅក្នុង​គ្រួសារ ដែល​មាន​បងប្អូន​ប្រុសស្រី​៧​នាក់។ បច្ចុប្បន្ន​ នាង​ជា​និស្សិត​ផ្នែក​គណនេយ្យ​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ​ន័រតុន និង​ជា​បុគ្គលិក​ស្ម័គ្រចិត្ត​នៃ​ក្រុម​ការងារ​ពិសេស​សិទ្ធិ​លំនៅឋាន។
កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​០៦ ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ ២០១៤ សុខា បាន​ភ្ជាប់ពាក្យ​ជាមួយ​បុរស​ជនជាតិ​ថៃ​ម្នាក់​ឈ្មោះ អាប់ហាយុទ្ធ ចាន់ត្រាបា (Abhayuth Chantrabha) ដែល​ជា​បុគ្គលិក​ជាន់ខ្ពស់​នៃ​អង្គការ​សមធម៌​កម្ពុជា ដែល​ក្នុង​គ្រា​នោះ មាន​ការ​ចូលរួម​អបអរសាទរ​យ៉ាងកុះករ ពី​ប្រជាពលរដ្ឋ​ក្នុង​សហគមន៍​ដែល​មាន​ជម្លោះ​ដីធ្លី​ដ៏រុំារ៉ៃ​និង​ក្តៅគគុក​មួយ​នេះ និង​ពី​បណ្ដា​មិត្តភក្ដិ​ប្រុសស្រី​រួម​សាលា និង​រួម​ការងារ​របស់​នាង។ ក្រោយពី​បាន​ភ្ជាប់ពាក្យ​រួច ក្រុម​គ្រួសារ​របស់​នាង និង​គូដណ្ដឹង​របស់​នាង បាន​ឯកភាព​គ្នា កំណត់​យក​ថ្ងែ​ទី ២៧ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ ២០១៤ ជា​ថ្ងៃ​រៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ ដោយ​បាន​ចាត់ចែង​រៀបចំ​កក់​តុ​ម្ហូបការ ភ្នួង​សម្អាង ភ្លេងការ​ប្រពៃណី និង​ភេសជ្ជៈ ព្រមទាំង​ហាង​ផង​ដែរ។
ប៉ុន្តែ​ជា​អកុសល នៅ​ថ្ងៃ​ទី ១០ ខែ​វិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០១៤ ក្រោយពី​បាន​ត្រឡប់​មកពី​សុំ​ច្បាប់​អនុញ្ញាត រៀបចំ​មង្គលការ នៅ​សង្កាត់​ស្រះចក​វិញ ម្ដាយ​របស់​នាង គឺ​អ្នកស្រី ង៉ែត ឃុន និង​សកម្មជន​ស្ត្រី​ដីធ្លី​ក្នុង​សហគមន៍​បឹងកក់​ចំនួន​ ៦ នាក់​ផ្សេង​ទៀត ត្រូវ​បាន​កម្លាំង​សន្តិសុខ​សណ្ដាប់​សាលាខណ្ឌ​ដូនពេញ ចាប់​បញ្ជូន​ទៅកាន់​ការិយាល័យ​នគរបាល​ចរាចរណ៍​រាជធានី​ភ្នំពេញ ដោយ​ចោទប្រកាន់​ពី​បទ ​«បង្ក​ការ​កកស្ទះ​ចរាចរណ៍​សាធារណៈ» ខណៈ​គាត់​បាន​ចូលរួម​គាំទ្រ​ការ​តវ៉ា ជាមួយ​ប្រជាសហគមន៍​បឹងកក់​របស់​ពួកគាត់ ដែល​ទាមទារ​ឲ្យ​អាជ្ញាធរ​រាជធានី​ភ្នំពេញ ដោះស្រាយ​រៀបចំ​ប្រព័ន្ធ​លូ​រំដោះ​ទឹក ស្រប​តាម​ស្ដង់ដារ​បច្ចេកទេស គ្រា​ដែល​ជំនន់​ទឹកភ្លៀង កំពុង​ជន់លិច​ចូល​ដល់​ក្នុង​ផ្ទះ​របស់​ពួកគាត់ ដែល​ផ្ទះ​អ្នកភូមិ​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​បាន​ទឹកជន់លិច​ដល់​ត្រឹម​ចង្កេះ​។
សុខា កាន់​រូប​ម្តាយ​របស់​នាង​ក្នុង​ទិវា​សិទ្ធិមនុស្ស​១០​ធ្នូ។ រូប​ថត សហការី​
សុខា កាន់​រូប​ម្តាយ​របស់​នាង​ក្នុង​ទិវា​សិទ្ធិមនុស្ស​១០​ធ្នូ។ រូប​ថត សហការី​
មួយ​ថ្ងៃ​បន្ទាប់មក អ្នកស្រី ង៉ែត ឃុន ដែល​ឆ្នាំ​នេះ មាន​អាយុ ៧៤ ឆ្នាំ​ទៅ​ហើយ​នោះ​ព្រមទាំង​សកម្មជន​ស្ត្រី​បឹងកក់​ចំនួន ៦ នាក់​ផ្សេង​ទៀត ត្រូវ​បាន​សាលា​ដំបូង​រាជធានី​ភ្នំពេញ បើក​សវនាការ​យ៉ាង​តក់ក្រហល់​ដោយ​ធ្វើការ​ផ្ដន្ទាទោស​ឲ្យ​ជាប់​ពន្ធនាគារ​ក្នុង​ម្នាក់ៗ​រហូត​ដល់​មួយ​ឆ្នាំ និង​ពិន័យ​ជា​ប្រាក់​ចំនួន​ពីរ​លាន​រៀល។ ការ​កាត់​សេចក្ដី​របស់​តុលាការ​ប្រឆាំង​នឹង​ស្ត្រី​បឹងកក់​នា​ថ្ងៃ​នោះ បាន​រង​នូវ​ការ​រិះគន់​យ៉ាងខ្លាំង ពី​បណ្ដា​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល ជាតិ​និង​អន្តរជាតិ ព្រមទាំង​ពី​បណ្តា​ប្រទេស​មួយ​ចំនួន ដោយ​ចោទ​ថា ការ​កាត់​សេចក្ដី​របស់​តុលាការ «ខ្វះ​ភាព​យុត្តិធម៌​» និង​ពុំ​មាន​ភ័ស្តុតាង​ដាក់​បន្ទុក​តាម​ផ្លូវ​ច្បាប់​ឡើយ​។
ចាប់ពី​ពេល​នោះ​មក​កញ្ញា អេង សុខា បាន​ចាប់ផ្ដើម​ចេញ​មុខ​ដើរ​ដាក់​ញត្តិ សុំ​កិច្ចអន្តរាគមន៍​ដោះលែង​ម្ដាយ​របស់​នាង និង​សកម្មជន​បឹងកក់​មួយ​ចំនួន​ទៀត ទៅកាន់​ស្ថាប័ន​ជាតិ​ពាក់ព័ន្ធ​មួយ​ចំនួន និង​ព្រះមហាក្សត្រ ដោយ​ព្យាយាម​បំភ្លេច​នឹក​គិត​អំពី​ថ្ងៃ​រៀបមង្គលការ​របស់​ខ្លួន​។
សុខា បាន​និយាយ​ថា៖ «​នៅពេល​នោះ ខ្ញុំ​បាន​ប្រាប់​គូដណ្ដឹង​ខ្ញុំ​ថា អាពាហ៍ពិពាហ៍​របស់​យើង​ទំនង​ជា​មិន​អាច​រៀបចំ​ធ្វើ​បាន​តាម​កាលកំណត់​នោះ​ទេ ប្រសិន​បើ​ម្ដាយ​របស់​ខ្ញុំ មិន​ត្រូវ​បាន​តុលាការ​សាលាឧទ្ធរណ៍​ផ្ដល់​ភាពយុត្តិធម៌ និង​ដោះលែង​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​វិញ​ទេ​នោះ»។
សុខា ក៏​បាន​ប្រាប់​គូដណ្តឹង​របស់​នាង​ផង​ដែរ​ថា នាង​នឹង​ចេញ​ដើរ​តវ៉ា​ជាមួយ​អ្នកភូមិ រហូត​ដល់​ម្ដាយ​របស់​នាង​ត្រូវ​បាន​ដោះលែង​ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​ឡើង​វិញ ហើយ​ក្នុង​អំឡុង​ពេល​នេះ នាង​អាច​នឹង​ត្រូវ​សមត្ថកិច្ច​ចាប់​ខ្លួន ដោយ​ចោទប្រកាន់​ពី​បទ​ផ្សេងៗ​ហើយ​យក​ទៅ​ដាក់គុក​ទាំង​អយុត្តិធម៌ ដូច​ម្ដាយ​របស់​នាង​ទៀត​ក៏​ថា​បាន។ នៅពេល​សុខា​និយាយ​ប្រាប់​គូដណ្តឹង​ជនជាតិ​ថៃ ពី​ការ​ពន្យារពេល​ពិធី​រៀបមង្គលការ គូដណ្តឹង​របស់​នាង បាន​ឆ្លើយតប​មក​នាង​វិញ​ថា «វត្តមាន​របស់​ឪពុកម្ដាយ​សំខាន់​ណាស់ ក្នុង​ថ្ងៃ​អាពាហ៍ពិពាហ៍​របស់​ពួកយើង»​ហើយ​គាត់​ក៏​យល់ព្រម​តាម​។
ការ​ពន្យារពេល​រៀបមង្គលការ​នេះ បាន​ធ្វើឲ្យ​កញ្ញា សុខា មាន​ការ​បង់ខាត​ថវិកា​អស់​ប្រមាណ​ជិត ១០០០ ដុល្លារ ទៅលើ​ថ្លៃ​កក់​ភ្នួង​សម្អាងការ ភ្លេងការ​ប្រពៃណី​ខ្មែរ ហាង តុម្ហូបការ និង​ភេសជ្ជៈ​ផ្សេងៗ​ជាដើម។
គូដណ្ដឹង​របស់​សុខា លោក ចាន់ត្រាបា បាន​គាំទ្រ​និង​លើក​ទឹកចិត្ត​ឲ្យ​នាង​ចេញ​តវ៉ា​ទាមទារ​ឲ្យ​មាន​ការ​ដោះលែង ម្ដាយ​របស់​នាង និង​សកម្មជន​ស្ត្រី​បឹងកក់​ផង​ដែរ​។ គូដណ្តឹង​មួយ​គូ​នេះ ហាក់បី​ដូចជា​មាន​ភាព​ចុះសម្រុង​គ្នា ដោយ​ពួកគេ​បាន​ឯកភាព​គ្នា​ថា នឹង​ធ្វើការ​ពិភាក្សា​គ្នា​ជាថ្មី​ម្ដង​ទៀត អំពី​ថ្ងៃ​រៀបមង្គលការ​របស់​ពួកគេ នៅពេល​ណា​ដែល​ម្ដាយ​របស់​ពួកគេ​ត្រូវ​បាន​ដោះលែង។
លោក អេង សៀង អាយុ ៨៦ ឆ្នាំ ជា​ឪពុក​របស់​សុខា ដែល​មិន​អាច​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ណា​ឆ្ងាយ​បាន ក្រៅពី​ដើរ​ក្រវែល​នៅ​ជុំវិញ​ផ្ទះ​នោះ បាន​និយាយ​រៀបរាប់​ទាំង​អារម្មណ៍​ក្ដុកក្ដួល​ថា សម័យ​ណា​ក៏​ដូចជា​សម័យ​ណា​ដែរ មន្ត្រី​អាជ្ញាធរ​រដ្ឋាភិបាល មិន​ដែល​ទទួល​ស្គាល់​នូវ​កំហុសឆ្គង​របស់​ខ្លួន ដែល​បាន​ប្រព្រឹត្ត​មក​លើ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ស្លូតត្រង់​នោះ​ទេ។ ពួកគេ​តែងតែ​យក​សិទ្ធិ​អំណាច ដែល​ប្រជាពលរដ្ឋ​បាន​ផ្ដល់​ឲ្យ​មក​គាបសង្កត់​ធ្វើ​ទុក្ខបុកម្នេញ លើ​ប្រជាពលរដ្ឋ​យ៉ាង​ព្រៃផ្សៃ​។
លោក​បាន​ថ្លែង​ថា​៖ «មេដឹកនាំ​ខ្មែរក្រហម បាន​ធ្វើ​បាប​ប្រជាពលរដ្ឋ​ស្លាប់​អស់​រាប់​លាន​នាក់ ប៉ុន្តែ​រហូត​មក​ទល់​ពេល​នេះ នៅ​តែ​មិន​សារភាព​នូវ​កំហុសឆ្គង​របស់​ខ្លួន​និង​ព្យាយាម​ឆ្លើយ​ដោះសា​ថា ខ្លួន​មិន​ដឹង​មន្ត្រី​ថ្នាក់​ក្រោម​មិន​រាយការណ៍។ បច្ចុប្បន្ន វិវាទ​ដីធ្លី​បាន​ធ្វើឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​រាប់សែន​នាក់​បាត់បង់​ទីជម្រក​នឹង​ក្រុម​គ្រួសារ ប្ដី​ព្រាត់​ប្រពន្ធ ប្រពន្ធ​ព្រាត់​កូន​ជីដូន​ព្រាត់​ចៅ រស់​នៅក្នុង​គុក ឬ​រត់​ចោល​ស្រុក ព្រោះ​តែ​ការ​តវ៉ា ទាមទារ​ភាពយុត្តិធម៌​នៅក្នុង​សង្គម»។
លោក​ថ្លែង​ទៀត​ថា​៖ «អាជ្ញាធរ​ចាប់​ប្រពន្ធ​ខ្ញុំ​[​ង៉ែត ឃុន]​ដែល​មាន​អាយុ​៧៤​ឆ្នាំ​ហើយ​នោះ យក​ទៅ​ដាក់គុក ដោយ​ចោទ​ថា បាន​ធ្វើការ​តវ៉ា​បិទ​ផ្លូវ​បង្ក​ភាព​កកស្ទះ​ផ្លូវ​សាធារណៈ ខណៈ​ទឹកលិច​ចូល​ពេញ​ក្នុង​ផ្ទះ ស្ទះលូ គ្មាន​កន្លែង​បន្ទោបង់ គ្មាន​កន្លែង​ហូបបាយ ហើយ​គាត់​និង​អ្នកភូមិ​នាំ​គ្នា​ទៅ​តវ៉ា ទាមទារ​ឲ្យ​អាជ្ញាធរ​ដោះស្រាយ​ធ្វើ​លូ​បង្ហូរទឹក។ ដំណោះស្រាយ​មិន​ទាន់​ដោះ​ផង មនុស្ស​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាប់​ដាក់គុក តើ​ឯណា​ទៅ​យុត្តិធម៌​សង្គម?»។
បុរស​ចំណាស់​រូប​នេះ បាន​គូស​បញ្ជាក់​ទៀត​ថា ដោយសារ​តែ​រឿង​អយុត្តិធម៌​នេះ ទើប​ធ្វើឲ្យ​កូនស្រី​របស់​លោក បង្ខំ​ចិត្ត ពន្យារពេល​ពិធី​រៀបមង្គលការ​បើទោះ​ជា​គ្រួសារ​លោក​បាន​កក់​ទំនិញ កក់​ភ្នួង​សម្អាងការ​និង ម្ហូបអាហារ​គេ​ហើយ​ក្ដី។
ជាមួយ​គ្នា​នេះ សុខា​បាន​ព្យាយាម​និយាយ​រៀបរាប់​អំពី​ដំណើរ​រឿងរ៉ាវ​ដ៏ល្វីងជូរចត់​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ក្នុង​សហគមន៍​បឹងកក់ ចាប់​តាំងពី​អាជ្ញាធរ​រាជធានី​បាន​ធ្វើ​កិច្ចសន្យា​ជួល​ដី​ក្នុង​តំបន់​នេះ ក្នុង​រយៈពេល ៩៩ ឆ្នាំ ទៅឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន​ស៊ូកាគូ របស់​លោក ឡាវ ម៉េងឃីន​សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​គណបក្ស​ប្រជាជន​។
សុខា និយាយ​ថា ក្រុមហ៊ុន​ស៊ូកាគូអ៊ីន បាន​ធ្វើការ​បូមខ្សាច់​ចាក់​បំពេញ​បឹងកក់​ទាំង​យប់​ទាំង​ថ្ងៃ ថែម​ទាំង​បាន​បូមខ្សាច់​កប់​ពន្លិច​លំនៅឋាន​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ចំនួន​៧ ភូមិ នៅ​ជុំវិញ​តំបន់​បឹងកក់ ធ្វើឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​មួយ​ចំនួន​បាន​ស្លាប់ ដោយសារ​ការ​ឆក់​ខ្សែភ្លើង លង់ទឹក និង​មួយ​ចំនួន​ទៀត ត្រូវ​បាន​សត្វ​ពស់​ចឹក ក្អែប​ខាំ​។
ដោយ​ប្រឈម​នឹង​ការ​លំបាក​ខ្លាំង​ពេក ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​ជា​ស្ត្រី​មេផ្ទះ​បាន​នាំ​គ្នា​ចេញ​ដើរតវ៉ា​ទាមទារ​រក​ដំណោះស្រាយ ​ប៉ុន្តែ​រាល់​ការ​ទាមទារ​ដំណោះស្រាយ​ដោយ​សន្តិវិធី​របស់​ពួកគាត់ មិន​ត្រូវ​បាន​ឆ្លើយតប​ជា​វិជ្ជមាន​ពី​អាជ្ញាធរ​នោះ​ឡើយ ផ្ទុយ​ទៅវិញ​ពួកគាត់ ដែល​ចេញ​ធ្វើការ​តវ៉ា​ស្ទើរតែ​ទាំងអស់ ត្រូវ​បាន​កម្លាំង​សន្តិសុខ​របស់​ក្រុមហ៊ុន ស៊ូកាគូអ៊ីន ដែល​គាំទ្រ​ដោយ​កម្លាំង​សមត្ថកិច្ច​រដ្ឋាភិបាល​បាន​វាយបង្ក្រាប​ដោយ​ដំបងឆក់ យ៉ាង​ហិង្សា​បណ្ដាល​ឲ្យ​ស្ត្រី​ជាច្រើន​រងរបួស​ជា​ទម្ងន់។
សុខា និយាយ​បន្ត​ទាំង​ទឹកមុខ​ស្រងូតស្រងាត់​ថា ស្ត្រី​ខ្លះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ទាត់ធាក់​រហូត​ដល់​រលូត​កូន និង​ខ្លះ​ទៀត​ត្រូវ​បាន​ចាប់​ឃុំ​ខ្លួន ដាក់​ពន្ធនាគារ​ជាដើម ដែល​ក្នុង​នោះ​រួមទាំង​ម្ដាយ​របស់​នាង គឺ​អ្នកស្រី ង៉ែត ឃុន ក៏​ត្រូវ​បាន​ក្រុម​សមត្ថកិច្ច​វាយដំ​បណ្តាល​ឲ្យ​រងរបួស​ជាច្រើន​លើក​ផង​ដែរ។
នាង​បញ្ជាក់​ថា៖ «ម្ដាយ​របស់​ខ្ញុំ​ត្រូវ​បាន​គេ​វាយ​នឹង​ដំបងឆក់​បែក​ក្បាល​ជាច្រើន​ថ្នេរ និង​ឆក់​ឲ្យ​សន្លប់​ជាច្រើន​ដង ហើយ​គាត់​ធ្លាប់​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាប់​ដាក់គុក​ម្ដង​រួច​មក​ហើយ​កាលពី​ឆ្នាំ ២០១១ ជាមួយ​ស្ត្រី​បឹងកក់​ ១២ នាក់​ផ្សេង​ទៀត គ្រា​ដែល​ពួកគាត់​បាន​ទៅ​ចូលរួម​គាំទ្រ​ការ​តវ៉ា ទាមទារ​របស់​អ្នកភូមិ ដែល​ចង់​សង់​ផ្ទះ​នៅលើ​ដី​ចាស់​របស់​ពួកគេ ដែល​ត្រូវ​បាន​ក្រុមហ៊ុន​បូមខ្សាច់​កប់​ពន្លិច និង​រឹបអូស​យក ដោយ​គ្មាន​សំណង និង​ដំណោះស្រាយ​សមរម្យ​រហូត​ដល់​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ដោយ​ចោទប្រកាន់​ទាំង​អយុត្តិធម៌​ថា បាន​ប្រើ​ហិង្សា​រំលោភបំពាន​លើ​អចលនទ្រព្យ​របស់​ក្រុមហ៊ុន​ឯកជន​។
ជាទូទៅ ការ​ពន្យារពេល​ឬ​ក៏​ការ​លុប​ចោល​ពិធី​មង្គលការ ដែល​បាន​កំណត់​ថ្ងៃ​ឬ​កក់​ម្ហូបអាហារ ភ្លេងការ​រួចរាល់​ហើយ​នោះ អាច​ថា ជា​ករណី​កម្រ​មួយ ប៉ុន្តែ​វា​អាច​កើតឡើង តែ​ក្នុង​ករណី​ដែល​គូស្រករ ត្រូវ​បាន​ឪពុក​ម្តាយ​ខាង​ណា​មួយ ចាប់បង្ខំ​ឲ្យ​រៀបការ ហើយ​ជិត​ដល់​ថ្ងៃ​រៀបការ កូនកំលោះ ឬ​កូនក្រមុំ បាន​រត់​ចោល​រោងការ ឬ​ក៏​កូនកំលោះ​កូនក្រមុំ មាន​គ្រោះថ្នាក់​អ្វី​មួយ​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​។
ចំណែក​ករណី​របស់​កញ្ញា សុខា វិញ អាច​ថា ជា​រឿង​ដែល​ស្ទើរតែ​មិន​ដែល​ធ្លាប់​កើត​មាន​ទាល់តែ​សោះ ព្រោះ​ពន្យារពេល​ពិធី​រៀបមង្គលការ ដោយសារ​តែ​ម្តាយ​របស់​ខ្លួន​ត្រូវ​គេ​ចាប់​ដាក់គុក​ទាំង ​«អយុត្តិធម៌»​ ទៅវិញ​។
យ៉ាងណា​ក្តី នៅពេល​នេះ​ជោគវាសនា​នៃ​ពិធី​រៀបមង្គលការ​របស់​កូនក្រមុំ​ខ្មែរ កូនកំលោះ​ថៃ​មួយ​គូ​នេះ អាច​ឆាប់​ឬ​លឿន គឺ​វា​អាស្រ័យ​ទៅលើ​ការ​សម្រេច​របស់​តុលាការ ក្នុង​ការ​ដោះលែង​ឬ​មិន​ដោះលែង ស្ត្រី​ជា​ម្តាយ​របស់​ពួកគេ​៕

អានបន្ថែម »

Tuesday, December 23, 2014Print Friendly Version of this pagePrint Get a PDF version of this webpagePDF

មេធាវី​អន្តរជាតិ​សង្ឃឹម​តុលាការ​ស៊ើប​អង្កេត​បឋម​លើ​បណ្ដឹង​ប្រឆាំង​លោក ហ៊ុន សែន

ក្រុម​មេធាវី​អន្តរជាតិ​ដែល​បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​ប្រឆាំង​រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន សំដែង​ក្តី​សង្ឃឹម​ថា ការ​គាំទ្រ​ឲ្យ​ស៊ើប​អង្កេត​ក្រុម​អ្នក​មាន​អំណាច​រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន អាច​ជំរុញ​ឲ្យ​តុលាការ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ជា​បឋម​លើ​បទ​ចោទ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​មនុស្ស​ជាតិ។ ក្តី​សង្ឃឹម​នេះ​កើត​ឡើង​បន្ទាប់​ពី​ក្រុម​អង្គការ​អន្តរជាតិ​ប្រមាណ ៤០ បាន​សរសេរ​លិខិត​ផ្លូវការ​គាំទ្រ​ឲ្យ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ (ICC) បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​បង្ខំ​បណ្ដេញ​ពី​ផ្ទះសម្បែង។

មេធាវី​អន្តរជាតិ​ជនជាតិ​អង់គ្លេស លោក រីឆាត រ៉ូជើរ (Richard Rogers) និង​អាមេរិក លោក មូរតុន ក្លា (Morton Sklar) ដែល​បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​ប្រឆាំង​អ្នក​មាន​អំណាច និង​រដ្ឋាភិបាល​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន នោះ​សង្ឃឹម​ថា ការ​គាំទ្រ​ពី​អង្គការ​អន្តរជាតិ អាច​ជា​កត្តា​មួយ​ជំរុញ​ឲ្យ​តុលាការ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ទៅ​លើ​បណ្ដឹង​របស់​ក្រុម​មេធាវី​អន្តរជាតិ។

លិខិត​ចុះ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១២ ធ្នូ ដោយ​អង្គការ​ចំនួន ៤០​ផ្ញើ​ជូន​ទៅ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ​បញ្ជាក់​ថា អង្គការ​អន្តរជាតិ​គាំទ្រ​ពាក្យ​បណ្ដឹង​របស់​ក្រុម​មេធាវី​អន្តរជាតិ (Global Diligence) ដែល​មាន​មូលដ្ឋាន​នៅ​ទីក្រុង​ឡុង ដែល​បាន​ស្នើ​ឲ្យ​តុលាការ​កាត់​ទោស​មន្ត្រី​មាន​អំណាច​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​ក្នុង​យុទ្ធនាការ​យក​ដី​ពលរដ្ឋ។ លិខិត​បន្ត​ថា អង្គការ​អន្តរជាតិ​គាំទ្រ​ឲ្យ​តុលាការ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ជាបឋម​ដើម្បី​ឈាន​ទៅ​ដល់​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ស៊ី​ជម្រៅ។

​មេធាវី​អាមេរិក លោក មូរតុន ក្លា ដែល​បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​ស្រដៀង​ទៅ​នឹង​លោក រីឆាត រ៉ូជើរ ចោទ​ប្រកាន់​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា និង​មនុស្ស​មួយ​អំណាច​ពី​បទ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​មនុស្ស​ជាតិ​នោះ​បញ្ជាក់​ថា ទោះ​បី​បើ​ការ​បង្ខំ​បណ្ដេញ​ចេញ​មិន​មែន​ជា​បទឧក្រិដ្ឋ ដែល​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ អាច​យក​ពិនិត្យ​ក៏ដោយ ប៉ុន្តែ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​បង្ខំ​បណ្ដេញ​ចេញ​នេះ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បាន​ចាត់​វិធានការ​ឃោរឃៅ​មួយ​ចំនួន​ប្រឆាំង​នឹង​សកម្មជន​ដីធ្លី​ដែល​តវ៉ា។ វិធានការ​ទាំង​នោះ​រួម​មាន​ការ​ចាប់​ឃុំឃាំង​យ៉ាង​អនាធិបតេយ្យ​ក្នុង​ពន្ធនាគារ​រយៈពេល​យូរ ហើយ​ពេល​ខ្លះ​ធ្វើ​ឃាត​លើ​សកម្មជន​ដីធ្លី​ទាំង​នោះ​ថែម​ទៀត។ បទល្មើស​ទាំង​នោះ គឺ​ស្មើ​ទៅ​នឹង​បទល្មើស​ប្រឆាំង​នឹង​មនុស្ស​ជាតិ។

លោក​បន្ត​ថា ញាតិ​របស់​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​ទៅ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ​ជា​សារ​ជំរុញ​ឲ្យ​មាន​ការ​ស៊ើប​អង្កេត៖ «ញត្តិ​របស់​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​មាន​សារសំខាន់ បង្ហាញ​ថា អង្គការ​អន្តរជាតិ​ទទួល​ស្គាល់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​នៅ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ។ ចំណុច​មួយ​ដែល​តុលាការ​អាច​ទទួល​ករណី​មួយ​មក​ស៊ើប​អង្កេត​នោះ គឺ​ទម្ងន់​នៃ​ស្ថានភាព​របស់​ករណី​នោះ​ថា តើ​វា​សារសំខាន់​ដើម្បី​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ ទទួល​យក​ករណី​នោះ​មក​ចាត់ការ ហើយ​ការ​ពិត​នៅ​ពេល​មាន​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​ទូទាំង​ពិភពលោក​សំដែង​ការ​គាំទ្រ​នោះ​បង្ហាញ​ថា វា​ជា​ការ​ចាំបាច់​ដែល​តុលាការ​ត្រូវ​ចាត់​វិធានការ»។

លោក​បន្ត​ទៀត​ថា ភស្តុតាង​ថ្មី​បន្ថែម​ទៀត​នោះ មាន​ដូចជា​ការ​ចាប់​ស្ត្រី​តំបន់​បឹងកក់ ចំនួន ១០​នាក់ ដាក់​ពន្ធនាគារ ក៏​អាច​ជំរុញ​ឲ្យ​តុលា​ការ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ករណី​នេះ​ដែរ៖ «នេះ​ជា​ឧទាហរណ៍​ដ៏​សំខាន់​មួយ​ នៃ​ទម្រង់ការ​គាប​សង្កត់​ជា​ប្រព័ន្ធ ដែល​ប្រើប្រាស់​ដោយ​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន សែន ប្រឆាំង​នឹង​អ្នក​ជំទាស់​នឹង​របប​លោក។ អ្វី​ដែល​យើង​ជឿជាក់​ថា ការ​គាប​សង្កត់​របស់​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន សែន មាន​លក្ខណៈ​ឃោរឃៅ​ជា​ប្រព័ន្ធ​នោះ ដែល​អាច​ជា​បទល្មើស​ប្រឆាំង​នឹង​មនុស្ស​ជាតិ​នោះ គឺ​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន សែន ប្រើប្រាស់​តុលាការ​ដើម្បី​គាប​សង្កត់​អ្នក​ប្រឆាំង​ទាំង​នោះ»។

លោក​បន្ត​ថា តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ​អាច​ទទួល​យក​ក្តី​មក​កាត់​ទោស​នៅ​ពេល​ណា​តុលាការ​នៅ​ប្រទេស​សាមី​នោះ​មិន​មាន​លទ្ធភាព ឬ​មិន​ចង់​កាត់​ក្តី។ ចំណុច​នេះ​ក៏​ជា​កត្តា​មួយ​ទៀត​ជំរុញ​ឲ្យ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ អាច​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​ករណី​បណ្ដឹង​ពី​បទ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​មនុស្ស​ជាតិ ពីព្រោះ​តុលាការ​កម្ពុជា គ្មាន​ឯករាជ្យ និង​ប្រើប្រាស់​ដោយ​រដ្ឋាភិបាល។

​មេធាវី​អន្តរជាតិ លោក រីឆាត រ៉ូជើរ កាល​ពី​ខែ​តុលា បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្ដឹង​មួយ​ទៅ​តុលាការ​ចោទ​ប្រកាន់​មន្ត្រី​មាន​អំណាច​នៅ​កម្ពុជា ប្រព្រឹត្ត​បទល្មើស​ទូលំទូលាយ និង​ជា​ប្រព័ន្ធ ធ្វើ​យុទ្ធនាការ​រំលោភ​យក​ដី​ធ្លី​ដែល​មាន​ទម្ងន់​ជា​បទល្មើស​ប្រឆាំង​នឹង​មនុស្ស​ជាតិ។

បណ្ដឹង​នោះ​បញ្ជាក់​ថា ក្នុង​មួយ​ទសវត្សរ៍​ចុង​ក្រោយ​នេះ ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទូទាំង​ប្រទេស​ប្រមាណ ៧.៧​សែន​នាក់ ប៉ះពាល់​ដោយសារតែ​បង្ខំ​បណ្ដេញ​ពី​ផ្ទះសម្បែង​និង​ការ​ទន្ទ្រាន​យក​ដី។

​ញត្តិ​របស់​អង្គការ​ទាំង ៤០ បន្ត​ទៀត​ថា ប្រសិនបើ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ​បើក​ការ​ស៊ើបអង្កេត​នោះ វា​នឹង​ជំរុញ​ឲ្យ​ផល​វិជ្ជមាន​ជាច្រើន​មិន​ត្រឹមតែ​ក្នុង​​កម្ពុជា ប៉ុណ្ណោះ​ទេ ប៉ុន្តែ​ទូទាំង​ពិភពលោក។ ការ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​នេះ មាន​សារសំខាន់​មួយ​បង្ហាញ​ថា ប្រសិនបើ​មាន​វិបត្តិ​ដីធ្លី​ធ្ងន់ធ្ងរ​នោះ វា​នឹង​ក្លាយ​ជា​ក្តី​មួយ​ដែល​មាន​ទម្ងន់​អាច​ឲ្យ​តុលាការ​អន្តរជាតិ​កាត់​ទោស​បាន។ អង្គការ​ទាំង​នោះ​បន្ថែម​ទៀត​ថា តុលាការ​អន្តរជាតិ​អាច​ជួយ​ដល់​យុត្តិធម៌​ទៅ​ដល់​អ្នក​រងគ្រោះ​ដែល​មិន​អាច​ទទួល​យុត្តិធម៌​ពី​តុលាការ​ក្នុង​ស្រុក​បាន។

មេធាវី​អន្តរជាតិ​ជនជាតិ​អង់គ្លេស រីឆាដ រ៉ូជើរ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៨ ធ្នូ បញ្ជាក់​ថា លោក​មិន​បាន​ស្នើ​ឲ្យ​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​ក្នុង​ស្រុក​ចុះហត្ថលេខា​លើ​ញត្តិ​គាំទ្រ​ឲ្យ​មាន​ការ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​នោះ ដោយសារ​តែ​ព្រួយ​បារម្ភ​ពី​សុវត្ថិភាព​អង្គការ​ទាំង​នោះ។

​លិខិត​ដោយ​ឡែក​មួយ​របស់​លោក រីឆាត រ៉ូជើរ ទៅ​ព្រះរាជអាជ្ញា​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ អ្នកស្រី ហ្វាទូ ប៉ែនស៊ូដា (Fatou Bensouda) ដោយ​មាន​ចុះហត្ថលេខា​ដោយ​អង្គការ​ឃ្លាំមើល​អន្តរជាតិ គ្លបល វីនេស (Global Witness) និង​សហព័ន្ធ​អន្តរជាតិ​ដើម្បី​សិទ្ធិមនុស្ស ហៅ​កាត់​ថា ហ្វីដ (FIDH)  បញ្ជាក់​ថា អង្គការ​ធំៗ​ទាំង​ពីរ​នេះ ជា​អ្នក​ស្វែង​រក​ការ​គាំទ្រ​ពី​អង្គការ​អន្តរជាតិ ដើម្បី​ឲ្យ​តុលាការ​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត។

មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​ការបរទេស​កម្ពុជា លោក កុយ គួង អះអាង​ថា តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ នឹង​មិន​ចាត់ការ​លើ​បណ្ដឹង​ប្រឆាំង​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ឡើយ៖ «កន្លង​មក​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ខិតខំ​គ្រប់​រូបភាព​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ដីធ្លី យើង​មាន​គណៈកម្មការ​ថ្នាក់​ជាតិ និង​មូលដ្ឋាន មាន​ក្រុម​ការងារ​ស្ម័គ្រចិត្ត​។ អ្នក​ទាំង​អស់​គ្នា​មើល​ឃើញ​ហើយ​ថា ការងារ​កន្លង​ទៅ រដ្ឋាភិបាល​បាន​ដោះស្រាយ​យ៉ាង​ម្ដេច​ខ្លះ​នោះ។ ដូច​ខ្ញុំ​បាន​បញ្ជាក់​ថា ក្រុម​ជំទាស់​មួយ​ចំនួន​ដែល​គេ​បាន​លើក​ឡើង​នូវ​ពាក្យ​បណ្ដឹង​ផ្សេងៗ នោះ​គ្រាន់​ជា​ការ​ទូង​ស្គរ​កុំ​ឲ្យ​គេ​ថា​អត់​ការងារ​ធ្វើ»។

​ទោះបីជា​យ៉ាង​ក៏​ដោយ លោក មូរតុន ក្លា បញ្ជាក់​ថា ជម្រើស​តែមួយ​ប្រសិនបើ​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន សែន មិន​ចង់​ឲ្យ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ​កាត់​ទោស​នោះ គឺ​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​ជម្លោះ​ដីធ្លី និង​ឈប់​ប្រើប្រាស់​តុលាការ​គាប​សង្កត់​អ្នក​មាន​ជម្លោះ​ដីធ្លី។

​បច្ចុប្បន្ន​នេះ មាន​បណ្ដឹង​ប្រឆាំង​រដ្ឋាភិបាល​លោក ហ៊ុន សែន ចំនួន​បី​នៅ​តុលាការ​ព្រហ្មទណ្ឌ​អន្តរជាតិ។ តុលាការ​កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗ​បាន​បដិសេធ​មិន​ទាន់​បើក​ការ​ស៊ើប​អង្កេត​លើ​បណ្ដឹង​របស់​រណសិរ្ស​រំដោះ​ជាតិ​ខ្មែរ ដែល​បាន​ប្ដឹង​លោក ហ៊ុន សែន ពី​បទ​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​មនុស្ស​ជាតិ៕ RFA
អានបន្ថែម »
 

Total Pageviews

Followers

អ្នកគាំទ្រតាមហ្វេសប៊ុក

លើបណ្តាញ​ហ្វេសបុក

សូមស្វាគមន៍មកកាន់គេហទំព័រ សម្លេងខ្មែរជាតិនិយម ។ សម្លេងខ្មែរជាតិនិយម និងផ្សព្វផ្សាយ នូវទស្សនៈនយោបាយពិតនៃសង្គម ដើម្បីជាកញ្ចក់សម្រាប់ប្រជាជាតិខ្មែរ យកទៅសិក្សា ស្វែងយល់អំពីបញ្ហាប្រទេសជាតិ ដែលដឹកនាំដោយជនផ្តាច់ការអាយ៉ងយួន ហ៊ុន សែន និងអាណានិគមយួនឈ្លានពាន ហើយរួបរួមគ្នាដើម្បីរំដោះ ជាតិ សាសនា ប្រជាជាតិខ្មែរ ឱ្យមាន សន្តិភាព ឯករាជ្យភាព និងប្រជាធិបតេយ្យពិតប្រាកដនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។